«Τι είναι τέχνη; Τι ερώτηση!». Ο Λέων Τολστόι στο ομώνυμο βιβλίο του προσπαθεί να δώσει μια απάντηση. Μια απάντηση που για πολλούς είναι απλή. «”Τέχνη είναι η αρχιτεκτονική, η γλυπτική, η ζωγραφική, η μουσική και η ποίηση σε όλες τις μορφές της”, είναι η πιο συνηθισμένη απάντηση των ανθρώπων», αναλύει στο βιβλίο του ο Ρώσος λογοτέχνης.
Είναι όμως τόσο απλή; Ποιος ορίζει τι είναι τέχνη; Το κάλλος. Η ομορφιά. Είναι μία από τις εκδοχές που δίνει ο Τολστόι στο βιβλίο μέσα από θεωρίες ετών. «Τέχνη είναι η δραστηριότητα που παράγει κάλλος»… Πόσο αντικειμενική μπορεί είναι η ομορφιά όμως, αναρωτιέται ο Τολστόι.
Ο Αυστριακός καθηγητής Richard Vin Kralik είχε καταλήξει πως υπάρχουν πέντε τέχνες. Κι αυτές είχαν να κάνουν με τις πέντε αισθήσεις μας.
Η τέχνη της αίσθησης της όρασης
Η τέχνη της αίσθησης της ακοής
Η τέχνη της αίσθησης της όσφρησης
Η τέχνη της αίσθησης της αφής
Η τέχνη της αίσθησης της γεύσης
Πιθανότατα ένα έργο τέχνης θα άγγιζε την τελειότητα εάν μπορούσε να συνδυάσει και τις πέντε αισθήσεις μας. Ενα έργο τέχνης όπως αυτό του Αγιαξ στην Μαδρίτη. Μία παράσταση που ικανοποίησε το παγκόσμιο κοινό. Αντικειμενικά όμορφη.
Κι όμως. Για τον Τολστόι η τέχνη δεν έχει καμία σχέση ούτε με το αντικειμενικό κάλλος. Ούτε με την καλαισθησία. Με το καλό καλό γούστο. Είναι τόσο καλύτερη, όσο ειλικρινέστερα εκφράζει τα αισθήματά του ο καλλιτέχνης.
Οπου καλλιτέχνης βάλτε την ομάδα του Αγιαξ. Ακομα κι έτσι όμως η παράσταση στο Μπερναμπέου θα κάλυπτε τον Ρώσο λογοτέχνη και μέγα αμφισβητία της εποχής του. Ο Αγιαξ στα 90 λεπτά στην Μαδρίτη έδωσε σε όλο το κόσμο τα αισθήματα του αθλήματος. Την φιλοσοφία του ποδοσφαίρου.
Ο 22χρονος Ονανά, ο 19χρονος αρχηγός (!) ντε Λιχτ, ο 21χρονος βαν ντε Μπέεκ, ο 21χρονος Μαζραουι, ο 21χρονος ντε Γιονγκ, ο 22χρονος Νέρες. Μία καλοδουλεμένη ορχήστρα μ’ έναν υπέροχο μαέστρο, τον Ντούσαν Τάντιτς έβγαλαν στο χορτάρι του Μπερναμπέου όλα όσα πρεσβεύει ο σύλλογος. Ολα όσα άφησε κληρονομιά ο Γιόχαν Κρόιφ.
- «Δεν έχω δει ποτέ ένα τσουβάλι με λεφτά να βάζει γκολ» (pic)
- Ολόκληρος ο Άγιαξ κοστίζει όσο ο Μπέιλ μόνος του! (vid)
Μια παράσταση κι ένα μάθημα ταυτόχρονα. Δωρεάν. Σε όλο τον κόσμο. Μία τέχνη που ικανοποίησε όλες τις αισθήσεις.
Το Total Football εμφανίστηκε ξανά στο Μπερναμπέου κόντρα στην Ρεάλ Μαδρίτης των τριών συνεχόμενων Champions League. Με παίκτες που μπορούν ν’ αγωνιστούν παντού. Ο ντε Γιονγκ να γίνεται στόπερ, αμυντικό χαφ, δεκάρι ακόμα και φορ. Ο ντε Λιχτ να μπορεί να παίξει σε όλες τις θέσεις. Τον ντε Μπέεκ να τον βλέπεις έτοιμο να σκοράρει και μετά να μπορεί να αμυνθεί. Ολοι τους μπορούσαν να παίξουν παντού. Ακόμα και ο Αργεντινός, Ταλιαφίκο και ο Σέρβος, Τάντιτς. Εμαθαν κι έγιναν μέρος του ποδοσφαίρου που πρεσβεύει ο Αγιαξ.
O Ερικ Τεν Χαγκ παρέδωσε στην UEFA την 11αδα του σε σύστημα 4-3-3 τον Τάντιτς φορ, τους Ζιγιέκ και Νέρες εξτρέμ και τον ντε Μπέεγκ δεξί εσωτερικό μέσο. Το Total Football του Αγιαξ έκανε κατά την διάρκεια του αγώνα τον ντε Μπέεγκ περισσότερο φορ, τον Σέρβο περισσότερο δεκάρι και τους Ζιγιέκ, Νέρες να έχουν ελευθερία στις πτέρυγες.
Η τέχνη στα καλύτερα της τα τρία γκολ του Αγιαξ:
Στο πρώτο ο Τάντιτς βγαίνει ως δεξί εξτρέμ, ο Νέρες γίνεται φορ για να πάρει την άμυνα πάνω του και οι Ζιγιεκ, ντε Μπέεκ, ντε Γιονγκ ακολούθούν. Πέντε παίκτες στους τέσσερις που έτρεχαν να καλύψουν της Ρεάλ. Ο Τάντιτς επιλέγει τον Ζιγιέκ για το 0-1.
Στο δεύτερο είναι η ατομική ενέργεια του Σέρβου. Από φορ κατεβαίνει να πάρει την πρώτη πάσα στα χαφ. Η άμυνα της Ρεάλ βλέπει ξανά τον ντε Μπέεκ φορ ο οποίος κάνει κίνηση και παίρνει μαζί του τον Βαράν και ο Τάντιτς έχει εύκολη πάσα στον Νέρες ο οποίος βρίσκεται με αντίπαλο τον Μόντριτς (!) μέσα στη περιοχή. Η άμυνα της Ρεάλ απλά δεν ήξερε πότε και ποιον να μαρκάρει…
Στο τρίτο γκολ ο Αγιαξ βγάζει αντεπίθεση με Ζιγιέκ που αλλάζει παιχνίδι στον Ταλιαφίκο ο οποίος δίνει στον ντε Μπεέκ που έγινε για τη φάση αριστερό εξτρέμ. Ο Νέρες έχει γινει φορ και η μπάλα καταλήγει στον Τάντιτς. Τέσσερις εναντίον τεσσάρων λοιπόν με τον Σέρβο να εκμεταλλεύεται την προηγούμενη φάση (είχε κάνει κάθετη στο ντε Μπεέκ που αστόχησε). Ο Νάτσο φοβούμενος ότι θα ψάξει πάλι την πάσα του αφήνει ένα μέτρο με τον Τάντιτς να το εκμεταλλεύεται και να στέλνει την μπάλα στο παράθυρο.
Τι είναι τέχνη λοιπόν;
Τέχνη είναι ο Αγιαξ…
Ακόμα και αυτός ο τολμηρός αμφισβητίας, Λέων Τολστόι θα το παραδεχόταν…
